Birçok Hayvanın İnsanlardan Daha Büyük Beyni Varken Neden Bizden Daha Akıllı Değiller?

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Neden evrim onlara süper bir zekâ bahşetmemiş?

İlk bakışta beyin boyutu zekâyla gerçek orantılı üzere gözükse de işin aslı pek o denli değil.

Beyin boyutu ve zekâ ortasındaki ilişki

Evet, bir filin beyni insan beyninden çok daha büyük. Lakin sıkıntı yalnızca beyin boyutu değil. Zekâ, beynin boyutuyla değil, daha çok ne kadar tesirli kullanıldığıyla ilgili. Burada kilit bir kavram var: beyin-vücut oranı.

İnsanların beyin-vücut oranı hayvanlara nazaran hayli yüksek. Yani beynimizin büyüklüğü, bedenimizin gereksinimlerini karşılamanın ötesine geçip bize sorun çözme, lisan öğrenme ve soyut düşünme yetenekleri kazandırıyor.

Örneğin, bir filin beyni yaklaşık 5 kilo fakat bu büyük kütlenin büyük bir kısmı yalnızca vücudunu denetim etmek için harcanıyor. O devasa kulakları, koca hortumu ve irili ufaklı kaslarının idaresi hayli zor!

İnsan beyni ise daha az bedensel denetim gerektiriyor. Bu da karmaşık düşünme için daha fazla beyin gücü bırakıyor.

Sadece beyin büyüklüğü değil, beynin iç yapısı da zekâyı belirleyen değerli faktör.

İnsan beyninde 86 milyar nöron olduğu kestirim ediliyor. Lakin yalnızca nöron sayısı da yetmez! Bu nöronların ortasındaki bağlantılar yani sinaptik ağlar, insan beyninin üstün zekâsının asıl kaynağı.

Özellikle beynimizin ön lobu; soyut düşünme, planlama ve lisan yeteneklerimizden sorumlu. Hayvanlar bu bölgeye sahip olsalar bile bizimkiler kadar gelişmiş değiller. Beyinlerindeki nöronlar ortasında bizimkiler üzere karmaşık ve güçlü bir irtibat ağı bulunmuyor.

Bir öteki değerli faktör de toplumsal ömür.

İnsanlar, toplumsal bir etrafta öğreniyor ve gelişiyorlar. Bebekliğimizden itibaren bilgi paylaşımı, iş birliği ve lisan aracılığıyla zekâmızı arttırıyoruz.

Hayvanlar ortasında da toplumsal yapı var lakin bu yapı insanlarınki kadar karmaşık ve bilgiye dayalı değil. Örneğin, yunuslar ve filler toplumsal hayvanlar fakat beşerler üzere soyut kavramları öğrenip birbirine aktarma yetenekleri sonlu.

Son olarak, evrim zekâyı her vakit bir öncelik hâline getirmez.

Filler, yunuslar ya da kuşlar farklı formlarda hayatta kalmayı öğrenmişler. Kimi hayvanlar süratle koşarak kimi ise kamuflajla hayatta kalıyor.

Biz beşerler zekâmızı kullanarak bu dünyada baskın bir cins hâline geldik lakin bu her cinsin bu türlü bir yol izlemek zorunda olduğu manasına gelmiyor. Yani tabiat her vakit en büyük beyinli ya da en zeki olanı seçmiyor; bazen en uygun adapte olan, en kolay tahlili bulan kazanıyor.

İnsanlar bu özelliklerde üstünlük sağladıkları için gezegenin en zeki varlıkları olarak kabul ediliyor lakin bu da öbür hayvanların kendi dünyalarında pek başarılı oldukları gerçeğini değiştirmiyor!

Bu içerikler de ilginizi çekebilir: