‘CPU Over Temperature Error’ Kusuru Neden Çıkar? Kesin Tahlil Yolları

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Bilgisayarı açtığınız anda siyah ekranda “CPU Over Temperature Error” yazısıyla karşılaşmak birden fazla kişi için epey can sıkıcıdır. Oyun oynarken sistemin ansızın kapanması, fanların olağandan fazla ses çıkarması ya da işlemci sıcaklığının daima yükselmesi bu yanlışla birlikte ortaya çıkar. Birtakım bilgisayarlarda kusur sadece BIOS ekranında görünürken birtakım sistemlerde direkt otomatik kapanma yaşanıyor.

İçerikten Görseller

×

+ −

‹ ›

Aslında bu ikaz makûs bir şey değil zira anakart, işlemcinin inançlı sıcaklık aralığının dışına çıktığını algıladığında sistemi müdafaaya alıyor. Şayet bu muhafaza sistemi olmasaydı işlemci uzun müddet yüksek sıcaklık altında çalışmaya devam edebilir ve donanım tarafında daha büyük sorunlar ortaya çıkabilirdi. Intel ve AMD’nin aktüel işlemcileri yük altında yüksek sıcaklıklara çıkabiliyor. Render süreçleri, uzun oyun seansları ya da işlemciyi tam yük altında çalıştıran uygulamalar sırasında sıcaklık önemli biçimde yükseliyor. Sistem boşta olmasına karşın sıcaklık olağandan yüksek görünüyorsa burada farklı bir sorun bulunuyor olabilir.

İçerikten Görseller

×

+ −

‹ ›

İşlemci fanı çalışıyor üzere görünüp sorun çıkarabiliyor

CPU Over Temperature Error kusurunun en yaygın nedenlerinden biri işlemci soğutucusunun vazifesini düzgün yapamaması. Burada birçok kişinin düştüğü ortak kusur fanın döndüğünü görüp sistemin olağan çalıştığını düşünmek. Fan fizikî olarak dönüyor olsa bile işlemci gereğince soğutulamıyor olabilir. Kule tipi hava soğutucularda montaj sorunu çok sık görülüyor. Soğutucu işlemcinin üzerine tam oturmadığında yüzey temasında boşluk oluşuyor. Bu da işlemciden çıkan ısının soğutucuya yanlışsız biçimde aktarılamamasına neden oluyor. Bilgisayar birinci açıldığında bile sıcaklık süratle yükselmeye başlıyor. Birtakım sistemlerde birkaç dakika içinde otomatik kapanma yaşanmasının sebebi de bu.

Sıvı soğutma kullanan bilgisayarlarda ise sorun biraz farklıdır. Fanlar dönüyor olsa bile pompa arızalandığında sıvı dolanımı duruyor. Kullanıcılar birden fazla vakit sadece radyatör fanlarına bakıp sistemin olağan çalıştığını düşünüyor lakin pompa çalışmıyorsa işlemci birkaç dakika içinde kritik sıcaklığa ulaşabiliyor. Anakart üzerindeki işlemci fanı girişine irtibat yapılmadığında kimi BIOS sürümleri direkt kusur verebiliyor. Sistem toplarken fan kablosunun yanlış porta takılması bu sorunun sık görülmesine neden oluyor. Birtakım eski sistemlerde fan motoru vakitle yavaşlayabiliyor. Fan dönmeye devam etse bile kâfi hava akışı oluşmadığı için sıcaklık sorunu ortaya çıkabilir.

Kuruyan termal macun sorunu

İşlemci sıcaklığını direkt etkileyen en değerli bileşenlerden biri termal macun. Vakitle kuruyan termal macun ısı transferini önemli formda düşürdüğü için işlemci sıcaklığı olağandan çok daha süratli yükseliyor. İşlemci ile soğutucu ortasında mikroskobik boşluklar bulunuyor. Termal macun bu boşlukları doldurarak ısıyı işlemciden soğutucuya aktarıyor. Macun eskiyip kuruduğunda bu transfer düzgün yapılamıyor ve işlemci yük altında çok daha süratli ısınıyor.

Oyuncu bilgisayarlarında bu durum daha sık görülüyor zira yüksek performanslı işlemciler daima yüksek sıcaklık altında çalıştığı için termal macun daha süratli yıpranabiliyor. Kimi sistemlerde sadece kaliteli bir termal macun değişimi bile sıcaklık kıymetlerini önemli halde düşürebiliyor. Burada yapılan büyük yanılgılardan biri de fazla termal macun kullanmak. İnternette görülen kimi yanlış uygulamalar nedeniyle işlemcinin üzerine gereğinden fazla macun sürülebiliyor. Bu durum tam bilakis ısı transferini bozabiliyor zira kalın macun katmanı ısının gerçek halde iletilmesini engelliyor. Son yıllarda çıkan Intel ve Ryzen işlemciler yüksek sıcaklık altında çalıştığı için kaliteli termal macun kullanımı daha da kıymetli hale geldi. Stok soğutucu kullanan sistemlerde düşük kaliteli macunlar sıcaklık sorununu daha görünür hale getirebiliyor. Şayet bilgisayarınız birkaç yıldır hiç bakım görmediyse CPU Over Temperature Error yanılgısının gerisindeki sebep büyük ihtimalle termal macun olabilir.

Kasa içi hava akışı CPU sıcaklığını direkt etkiliyor

İşlemci soğutucusu düzgün çalışıyor olsa bile kasa içindeki hava akışı yetersiz olduğunda sıcaklık sorunu ortaya çıkabiliyor. Güçlü ekran kartlarının bulunduğu sistemlerde kasa içi sıcaklık düşündüğünüzden çok daha süratli artabiliyor. Temperli cam kasalar görsel açıdan epeyce şık görünse de kimi modeller hava akışı konusunda zayıf kalabiliyor. Ön panelden gereğince pak hava alınamadığında içerideki sıcak hava daima dönmeye başlıyor bu da işlemci sıcaklığının yükselmesine neden oluyor. RTX serisi ekran kartları önemli ölçüde sıcak hava üretiyor. Şayet kasa içerisindeki hava gerçek biçimde dışarı atılamıyorsa işlemci soğutucusu da sıcak havayı kullanıyor. Sonuç olarak işlemci boşta bile olağandan daha yüksek sıcaklıklarda çalışabiliyor.

Uzun mühlet temizlenmeyen sistemlerde fan kanatları ve radyatör yüzeyleri büsbütün tozla kaplanabilir. Bu durum hava geçişini önemli formda azaltır. Kimi bilgisayarlarda sadece ayrıntılı paklık yapmak bile sıcaklıkları gözle görülür düzeyde düşürebilir. Kasa fanlarının tarafı de kıymetli ayrıntılardan biri. Ön taraftaki fanların pak havayı içeri çekmesi, art ve üst taraftaki fanların ise sıcak havayı dışarı atması gerekiyor. Yanlış yerleştirilen fanlar sıcak havanın kasa içinde dönmesine neden olabiliyor. Küçük ITX üzere küçük kasalarda sıcaklık sorunu daha sık görülüyor. Zira dar alan içerisinde yüksek performanslı donanım kullanıldığında sıcak hava çok daha süratli birikiyor. Bu yüzden sistem toplarken sırf işlemciye değil kasa yapısına da dikkat etmek gerekiyor. Hava akışı zayıf kasalar güçlü işlemcilerle birleştiğinde CPU Over Temperature Error yanılgısı kaçınılmaz hale gelebiliyor.

BIOS ayarları sandığınızdan daha büyük tesir yaratabilir

CPU Over Temperature Error yanlışının ardında bazen fizikî değil yazılımsal sorun bulunabiliyor. BIOS üzerinden yapılan yanlış ayarlar işlemcinin gereğinden fazla ısınmasına neden olabiliyor. Kimi anakartlar otomatik modda işlemciye gereğinden fazla voltaj verebiliyor.Intel’in üst düzey işlemcilerinde agresif performans ayarları sıcaklıkların önemli formda yükselmesine neden olabiliyor. AMD tarafında da Precision Boost Overdrive üzere özellikler işlemciyi uzun mühlet yüksek frekansta çalıştırabiliyor. Overclock yapan kullanıcılar bu sorunla daha sık karşılaşıyor. İşlemci stabil çalışıyor üzere görünse bile voltaj gereğinden yüksek olduğunda sıcaklık çok süratli artabiliyor. Bilhassa gerilim testi sırasında 90 derecenin üzerine çıkan sistemlerde ayarların tekrar düzenlenmesi gerekiyor.

Fan eğrileri de sıcaklık idaresinde değerli rol oynuyor. Sessiz modda çalışan fanlar işlemci sıcaklığı artsa bile geç reaksiyon verebiliyor. Bu da anlık sıcaklık sıçramalarına neden olabiliyor. Bilhassa oyun sırasında yaşanan ani FPS düşüşlerinin gerisinde thermal throttling sorunu bulunabiliyor. BIOS güncellemesi sonrası sıcaklık sorunu yaşayan kullanıcı sayısı da az değil. Kimi BIOS sürümleri sensörleri yanlış okuyabiliyor ya da fan denetim sisteminde sorun oluşturabiliyor. Bu türlü durumlarda anakart üreticisinin yayınladığı yeni BIOS sürümünü beklemek gerekebiliyor. Şayet siz de CPU Over Temperature Error yanlışıyla karşılaştıysanız hangi sistemde yaşadığınızı ve sorunu nasıl çözdüğünüzü yorumlarda paylaşabilirsiniz. Bilhassa farklı işlemci ve soğutucu kombinasyonlarında ortaya çıkan sıcaklık sıkıntıları öbür okurlar için de yol gösterici olabilir.