Türkiye’de Paranızı En Süratli Halde Nasıl 5’e Katlayabilirsiniz? (Yatırım Tavsiyesi Değildir)

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Özgür Demirtaş, viral olan videosunda “100.000 doları 5’e katlarsanız 500.000 dolarınız olur. Bi’ daha katlarsanız 2,5 milyon dolara çıkarsınız. 2 daha katlasanız dolar milyonerisiniz. 3. defa 5’e katlarsanız 12,5 milyon dolar, 4. sefer 62,5, 5. defa 300 milyon, 6 defa 5’e katlarsanız 1,5 milyar dolar.” dedi. Bu açıklamalar birinci başta toplumsal medyada gündem olsa da söyledikleri, en azından matematiksel manada dengeli. Pekala paramızı Türkiye’de 5’e katlamak istersek bunu nasıl yapabilriz?

Paramızın artması için öncelikle paradan para kazanmamız gerekiyor. Çünkü hem hazıra dağ dayanmıyor hem de kenarda boş boş duran paranın pahalanması neredeyse hiç görülmeyen bir şey olarak dikkat çekiyor. Gelin, farklı formüllerle paramızı 5’e katlamaya çalışalım, bakalım paramızı 5’e katlamamız ne kadar sürüyor?

Öncelikle bahsi geçen görüntüye bakalım:

Gelen reaksiyonlardan kimileri ise şöyle:

Peki paramızı gerçekte 5’e katlamamız mümkün mü?

Bunu hangi yatırım araçlarıyla ne kadar sürede yapabiliriz? Geçmiş verileri, öngörümleme modelleri ile de kıyaslayarak paramızın ne kadar müddette 5 katına çıkabileceğini değerlendireceğiz. Elbette ki bunlar, yanlışa açık matematik modellerdir ve mutlaka yatırım tavsiyesi değildir. 

Her periyodun beğenilen yatırım aracı ile başlayalım: Altın

Bugün gram altının alış fiyatı 1874 TL olarak görülüyor. En son 14 Nisan 2020’de 374,80 TL’den işlem gören altın, o günden bu yana kıymetini 5’e katlamış durumda.

3 yıl 8 ayın akabinde gram altın yatırımımız kıymetini 5’e katlamayı başarıyor. Bununla birlikte yalnızca 5 yılda TL bazındaki paha artışına bakmayıp, altının külçe fiyatını dolar cinsinden değerlendirip uzun devirli öngörümleme yaptığımızda fiyatının 2044 dolardan 3102 dolara çıkacağını ve %52 artış sağlayacağını görüyoruz. 

İnse bir sıkıntı çıksa başka bir keder olan “dolar”

Bugün 29,09 TL’den süreç gören Amerikan doları, en son Ağustos 2018’de 5,82 TL’den süreç görmüştü. Bu da doların kıymetinin 5’e katlanma mühletini 5 yıl 4 ay olarak veriyor.

Son birkaç yıla değil de uzun vadeli öngörümlemelere nazaran ise 2028 sonunda dolar fiyatı 91,63 TL ile 123,97 TL ortasında bir noktada bulunacak. Doğal öngörümlemeler ne kadar başarılı olur o bahiste bir şey söylemek kolay değil. 

Hep de tam da paramızın olmadığı vakitlerde yükselen “banka faizleri”

Bu nokta çok istikrarsız; banka faizleri son 10 yıllık süreçte %5,59’lardan %50,49’lara kadar geldi, şu anda ise biraz daha düştü. Bu türlü olunca bir orta yol bulmak çok kolay değil.

Uzun vadede paramıza verilecek olan yıllık faiz ise ortalamada daha ortada bir yerde olacaktır. İktisadın uzun vadeli selameti ve geçmiş bilgileri göz önüne alarak %18’lik bir ortalama faiz bekleyebiliriz.  Bu durumda paramızı 5’e katlamak için beklememiz gereken müddet 9 yıldan biraz daha fazla oluyor.

“Tamam da nasıl alacağız?” dedirten “gayrimenkul”

2020 yılından sonra Türkiye’de konut endeksinin yüksek bir ivmeyle arttığını görüyoruz. Bu endeksin 5’e katlanması yalnızca 18 ayda gerçekleşti. Konut fiyatındaki artışla birlikte gelen kira ve barınma krizi de gündemi oldukça meşgul etti.

Yine de önümüzdeki periyotta emlak piyasası bu kadar yararlı olmayabilir. Çünkü konutları alacak kimse kalmadığında meskenlerin fiyatlarındaki ateş de sönecektir. Bir öbür nokta da gayrimenkullerin kıymeti her gayrimenkul için birebir halde artmıyor. 

Bunlar elbette işin para kazandığımızı sandığımız kısmı. Pekala paramız bu sürecin sonunda ne kadar kıymetli kalacak?

Mart 2019’da cebimizdeki 10 lirayla alabildiğimiz şeyleri bugün 50 lirayla alabiliyoruz; ortadan geçen müddette enflasyon, TCMB bilgilerine nazaran %500’ü buldu.

4 yıl 9 ayda paramızın bedeli 5’te 1’ine düştü. Bu ne demek? Paramızın ölçüsü artmış olabilir fakat paramızı 4 yıl 9 aydan daha uzun müddette 5’e katlıyorsak alım gücümüz düşüyor. 

Not: Bu yazıda verilen öngörümleme sayıları, büyük firmalar tarafından kullanılan teknik tahlil öngörümleme modelleri kullanılarak oluşturulmuştur. Bilgiler Google’dan doğrulanarak alınmıştır. Türkiye’deki faiz oranları, TCMB’nin datalarından alınmıştır. Konut fiyat endeksi bilgileri TCMB raporlarından derlenmiştir. 

Ekonomiyle ilgili öteki içeriklerimiz: